Veelzijdige veiligheid voor de kleintjes

‘Kinderen in de auto: 

aandacht van start naar finish

Mits ’t niet te lang duurt, zijn kinderen vaak dol op autorijden. Leuk, nieuwe dingen zien, spannend, yes! Maar als de bestuurder onvoldoende let op de veiligheid van de kleine passagier, kan elke rit tegelijk levensgevaarlijk zijn. Echte veiligheid houdt voor ‘kids in cars’ veel meer in dan ‘fasten your seatbelts’

In de huidige auto’s zijn gelukkig veel veiligheidsfaciliteiten voor kinderen aangebracht. Toch zijn er helaas nog veel onveilige punten. En bij verkeerd gebruik van de hulpmiddelen om de veiligheid van de kleintjes te garanderen, kan er ernstig letsel ontstaan. Neem voor u de sleutel in het contact stopt bewust de tijd om te controleren of alle voorzorgsmaatregelen zijn getroffen. Pas daarna volgt ‘groen licht’ om gas te geven.

Altijd zitten

Zitten of staan? Dit is feitelijk een retorische vraag, want hierover mag geen discussie bestaan: het is natuurlijk altijd zitten, en bij voorkeur ‘relatief stil’.
Een kind moet onvoorwaardelijk goed in de veiligheidsriemen zitten. Geen discussie en bij protesten van de kleine wacht u net zo lang tot uw opdracht ‘ga netjes zitten en doe de riemen goed vast’ is uitgevoerd. Merkt u tijdens het rijden dat het kind toch is gaan staan, stop dan onmiddellijk en spreek hem of haar vriendelijk doch bestraffend toe. Belangrijk is dat u begrijpelijk de reden voor deze vermaning aangeeft: het mogelijke gevaar. Jong geleerd is en blijft oud gedaan. Het kind moet vroeg leren dat het staan op de achterbank, levensgevaarlijk is. En dat gaat vooral op voor het staan tussen de bestuurders- en passagiersstoel. Dus direct corrigeren.

Veiligheidsriemen

U heeft toch veiligheidsriemen op de achterbank?  Gebruik ze en leer kinderen hoe zij de gordels zelf moeten vastzetten; dat vinden kinderen fascinerend. Leer ze ook hoe de riem weer los is te maken. Tegelijkertijd moet u goed beseffen dat u daarmee niet zegt ‘dit is het knopje om de riem los te maken tijdens het rijden’. Wijs het kind erop dat uw boos wordt als dat wel gebeurt. Maak er een gewoonte van om bij het bereiken van de bestemming altijd het toestemmende teken ‘riemen los’ te geven. Dit als signaal dat ‘we gaan uitstappen’.
Veiligheidsriemen (of ‘autogordels’) kunnen soms bij het remmen of ongeluk aan de hals ernstige schaaf- en snijwonden veroorzaken. Er zijn speciale zachte kussentjes in de handel die gemakkelijk om de riem te bevestigen zijn en zo een goede bescherming bieden in het halsgebied. Leer het kind om het kussentje op de juiste hoogte te plaatsen.
Denk er wel aan dat u zelf ook het juiste voorbeeld moet geven… dus u ook autogordels vast! Besef dat ‘overtuigde kleintjes’ er ook beslist op letten of u daadwerkelijk veilig in de riemen zit. En zo niet, dan zal in het gunstigste geval van hen een evenzo corrigerende opmerking volgen. En terecht…

Vingers

Een van de eerste belangrijke stappen die u moet nemen is het letten op de vingers van de kinderen. Kleine kinderen vinden het prachtig en interessant om vingertjes in gleufjes en naadjes te stoppen. Vaak grijpen zij ook aan alles om zich vast te houden. Laat een kind in de handen klappen zodat u ziet dat beide handjes en de tien vingertjes veilig zijn, voordat u de zware autodeur een zwaai geeft.

Kinderslot

Alle auto’s hebben een kinderslot. Meestal is dit een klein hendeltje dat u in de ‘lock-stand’ moet verschuiven. Hierdoor is het slot vergrendeld en kan het kind de autodeur niet meer van binnen openen. Dat is een veilig gevoel tijdens het rijden. Kinderen zijn nieuwsgierig en vragen zich af, wat er zou gebeuren als tijdens het rijden de deur open is . Zo van: ‘Nu kan ‘t even, want mamma en pappa zijn toch druk aan het praten’. Let er wel op dat u het regelmatig controleert want de kinderen hebben het snel door hoe je het hendeltje moet terugzetten zodat de deur weer van binnen te openen is. Ook een ‘slimme’ volwassene kan de beveiliging voor het ritje opheffen en dan later vergeten terug te zetten in de lock-stand.
Veel auto’s van nu zijn gelukkig voorzien van een automatisch vergrendelingsysteem. Hiermee is te voorkomen dat een kind een achterdeur –tijdens het rijden- kan openen. 

In principe achterin

De veiligste zitplaats voor uw kind is altijd op de achterbank, in de riemen. Als er een speciale ingebouwde kinderstoel in de auto aanwezig is, dan is dat meestal in het midden op de achterbank. Anders is rechts achter de veilige plek omdat u als bestuurder altijd in uw achteruitkijkspiegel uw telg in de gaten kunt houden.
Als een volwassene voorin meerijdt, laat een kind dan nooit bij hem/haar op schoot gaan zitten. Liever niet doen, onder geen enkele voorwaarde. Als het kind door die situatie ‘in opstand komt’, laat die persoon dan gewoon bij het kind achterin gaan zitten. Probleem opgelost. 

Ramen

Tijdens het rijden moeten de achterramen dicht zijn. Hierdoor voorkomt u dat uw kind per ongeluk de drinkfles, bal, pop of speelgoedauto uit het raam laat vallen of gooit. Ook kan door een het open raam een wesp, bij binnenvliegen of stof in de kinderogen waaien. Bij een auto met automatisch bedienbare ramen, kan de bestuurder de ramen achterin centraal vergrendelen. Verstandig om te doen, want kinderen hebben al snel door dat ze met ‘dat ene knopje in hun deur’ leuk kunnen spelen. Met als gevolg raampje open, raampje dicht. Dat spelletje is gevaarlijk, vooral omdat het u als bestuurder afleidt, met alle mogelijke gevolgen.

Maxi-cosi

Voor de kleinsten is er een speciaal babystoeltje ontwikkeld, in de volksmond vaak met de (merk)naam ‘Maxi-cosi’ aangeduid. Dit ‘bakje’ in feite uitsluitend voor gebruik in de auto. Dus gebruik dit vervoermiddel nooit langer dan 1½ à 2 uur per dag. De baby kan erin namelijk onvoldoende bewegen en dat is voor te lange tijd onwenselijk. Een gewone reiswieg mag je nooit in de auto gebruiken. Er bestaan echter ook speciale reiswiegen die in de gordel op de achterbank vast te zetten zijn. Zo bieden die de mogelijkheid om de baby vast te binden in de reiswieg. Deze reiswiegen moeten het ECE-keurmerk 44.03 hebben.

Autostoeltje

Gebruik altijd een autostoeltje voor uw kind en zet uw kind nooit los op stoel of bank. Koop een goedgekeurd stoeltje met (oranje) ECE-keurmerk. Koop een stoeltje dat past bij het gewicht van het kind. Dit staat aangegeven op het keurmerk.
Plaats het stoeltje op de achterbank. Het is gevaarlijk om de het op de voorbank te zetten; bij een aanrijding vliegt de airbag met een snelheid van 200 kilometer per uur uit het frontpaneel van de auto. De vaart en kracht zijn desastreus voor een kindje op de voorbank. U kunt uw kind in het kinderstoeltje alleen op de voorbank plaatsen als de airbag uitgeschakeld is. Dit moet door een deskundige worden gedaan. Dan en alleen dan kunt u die beslissing nemen. Doet u dit met een Maxi-cosi, dan moet deze achterstevoren worden geplaatst. Dus met het gezicht van de baby naar het ruggedeelte van de stoel toe.  

Minder letsel

Buitenlandse onderzoeken geven aan dat een babystoeltje, waarin kinderen naar achteren kijken, het veiligst is. In Zweden zitten bijna alle kinderen in een stoeltje dat achterstevoren staat. Bij een frontale botsing vermindert een dergelijke opstelling de kans op letsel met 96 procent. Stoeltjes, waarin de kinderen naar voren kijken, zouden die kans met 46 procent reduceren.
Voor kinderen kleiner dan 135 cm, is het veiliger om ze te vervoeren in een goedgekeurd kinderzitje, omdat alleen een autogordel onvoldoende bescherming biedt. Autogordels zijn immers ontworpen voor volwassen, en peuters/kleuters zijn geen kleine volwassenen.

Praten 

Praat met uw kind terwijl u rijdt. Vertel waar u bent, zing een liedje voor uw kind, of vertel een verhaaltje. Op zo’n manier houdt u contact met uw kind en gaat die zich niet vervelen. Ook kunt u hierdoor stiltes vermijden waarop het kind (gevaarlijke) spelletjes zou kunnen verzinnen, zoals uit de stoel klimmen.
Tijdens de autorit geeft u uw kind geen speelgoed of voorwerpen waarmee het kind zich kan bezeren. Dus geen potlood, sleutels, stokjes enz. Bij het onverwachts remmen of door een hobbel in de weg kan het kind gemakkelijk letsel oplopen.

Nooit alleen laten

Laat een kind nooit alleen in de auto. Kinderen in een auto achterlaten met een draaiende motor of sleutel in het contact is gewoon vragen om ernstige problemen. Ook als u de motor uit heeft en de auto heeft afgesloten, mag u het kind niet in de auto achterlaten om even snel een boodschap te doen. De temperatuur in de auto kan heel snel oplopen en de gevolgen kunnen ernstig zijn.

Derde rij vermijden

Als laatste staan we nog even stil bij de derde bank waarmee een SUV of terreinwagen vaak is uitgerust. Juist die plek is geliefd bij kinderen omdat ze daarop lekker naar buiten kunnen kijken en de wereld flitst voorbij zien gaan.
Houd er rekening mee dat de afstand vanaf het zitje tot de achterruit maar enkele centimeters bedraagt. Zelfs wanneer u stilstaat voor de stoplichten kunt u door onoplettende medeweggebruikers van achteren worden aangereden. Over de mogelijke (gruwelijke) gevolgen daarvan zullen we hier maar niet uitwijden.  

Opklapstoel

Niet alleen de afstand speelt hierbij een rol; de derde achterbank is meestal van zwak materiaal gemaakt. Bij een aanrijding verandert de achterbank bij wijze van spreken in een klap in een opklapstoeltje, met alle gevolgen van dien. Laat kinderen dus nooit en onder geen enkele voorwaarde op de derde rij zitten. 

Autorijles voor kleuters

Hoe veel u ook van uw kind houdt, uw kind gaat niet bij u als bestuurder of de bijrijder op schoot. Sterker: juist omdat u zoveel om uw kind geeft gaat uw kind nooit voorin op schoot.
Dan iets wat we helaas maar al te vaak zien op de weg: kinderen krijgen bij de bestuurder op schoot ‘autorijles’. Erg link, niet alleen voor u en uw kind, maar ook voor andere weggebruikers. Mogelijke gevaarlijke situaties zijn met een kind achter het stuur  nooit te voorzien. Kortom, helemaal fout dus. 

Verkeerspark

Kinderen krijgen desgewenst pas op of na hun achttiende jaar rijles. En niet eerder. Wilt u toch dat uw koter het gevoel krijgt om een auto te besturen, neem het dan mee naar het Verkeerspark. Daar kunnen peuters en kleuters volop genieten in kleine autootjes. 

 Whiplash voorkomen

Probeer uw kind bezig te houden zodat het niet zittend in slaap valt. Het hoofdje wordt namelijk bij elke bocht of hobbel in de weg flink heen en weer geschud. De krachten kunnen behoorlijk sterk zijn waardoor er gemakkelijk een vorm van een ‘whiplash’ kan optreden. Dit is een zweepslag, waarbij het hoofd met kracht naar voren en naar achteren zwaait.
Bij baby’s en kleine peuters in de maxi-cosi, kunt u gemakkelijk de stand van het stoeltje veranderen zodat ze wel lekker en veilig kunnen slapen.